IKEA RODRET en TRÅDFRI-knoppen koppelen aan scènes in Home Assistant

De IKEA RODRET (aan/uit plus dimmen) en de oudere TRÅDFRI-knoppen kosten een paar euro en werken prima met Zigbee2MQTT. Koppel ze niet rechtstreeks aan een lamp, maar via Home Assistant. Dan kunnen ze alles.

Koppelen

1. Zet Zigbee2MQTT in koppelmodus.
2. Druk vier keer snel achter elkaar op het koppelknopje onder het batterijklepje. Het rode lampje knippert een paar keer en gaat dan uit. Lukt het niet, houd de knop dan dicht bij de coördinator en probeer het opnieuw.
3. Geef de knop een naam als slaapkamer/afstandsbediening.

De RODRET stuurt de acties on, off, brightness_move_up, brightness_move_down en brightness_stop.

In Zigbee2MQTT 2.x verschijnen die acties niet meer automatisch als entiteit. Zet onder Instellingen → Home Assistant-integratie de optie experimental_event_entities aan. Dan krijg je per knop een event-entiteit met de actie in het attribuut event_type. Gebruik je liever geen experimentele functie, dan kun je ook op de apparaattriggers van Zigbee2MQTT automatiseren.

Scènes in plaats van lampen

Laat een knop een scène activeren, niet een lamp direct schakelen:

- alias: Slaapkamer knop
  triggers:
    - trigger: state
      entity_id: event.slaapkamer_afstandsbediening_action
  conditions:
    - condition: template
      value_template: "{{ trigger.to_state.attributes.event_type in ['on', 'off'] }}"
  actions:
    - choose:
        - conditions: "{{ trigger.to_state.attributes.event_type == 'on' }}"
          sequence:
            - action: scene.turn_on
              target:
                entity_id: scene.slaapkamer_standaard
              data:
                transition: 0.4
      default:
        - action: light.turn_off
          target:
            area_id: slaapkamer
          data:
            transition: 0.4

Zo staan de lichtniveaus op één plek (de scène), en doet de knop hetzelfde als je dashboard of je spraakassistent.

Dimmen

Houd je de knop ingedrukt, dan stuurt hij brightness_move_up of _down, en bij loslaten brightness_stop. Je kunt hiermee een lichtgroep laten dimmen in stappen, maar het is vaak eenvoudiger om lang drukken een tweede scène te laten activeren, zoals "Gedimd".

Een knop verplaatsen

Gaat een knop kapot of verhuist hij naar een andere kamer, hernoem hem dan in Zigbee2MQTT. Bijvoorbeeld een oude keukenknop die nu boven ligt: boven/afstandsbediening. De automatisering per kamer blijft gelijk.

Een enkele knop als enige schakelaar

Heb je ergens maar één knop, bijvoorbeeld voor de tuinverlichting, maak hem dan een toggle voor alles in die ruimte. Eén druk aan, één druk uit. Dat is makkelijker te onthouden dan aparte functies.

Veelgestelde vragen

Kan ik de knop ook direct aan een lamp koppelen? Ja, via binding in Zigbee2MQTT. Dat werkt ook als Home Assistant uit staat, maar dan kun je de knop geen scènes laten activeren.

Waarom reageert mijn knop traag? Batterijknoppen slapen tussen het indrukken door. De eerste druk na lange tijd kan iets langer duren. Een nieuwe batterij en een router (zoals een lamp of stekker) in de buurt helpen.

Hoe maak ik het dimmen soepeler? Gebruik één vaste overgangstijd en dim een Zigbee-groep in plaats van losse lampen.