Licht op aanwezigheid in een open woonruimte: dimmen in plaats van uit

De standaardautomatisering "geen beweging, licht uit" werkt in een open woonruimte slecht. Zit je aan de eettafel, dan gaat in de woonkamer het licht uit, en het voelt alsof je in het donker zit.

Het principe

1. Iemand in een zone: die zone gaat naar zijn standaardscène.
2. Zone leeg, maar iemand elders op de verdieping: de zone dimt, bijvoorbeeld plafondspots naar 40 % en andere lampen naar 30 %.
3. Komt iemand terug: de zone gaat terug naar de standaardscène.
4. Hele verdieping leeg: pas dan gaat alles uit.

Sensoren

Per zone een sensor (een mmWave-sensor voor zitplekken, een bewegingssensor voor de keuken en het toilet) en een groep die "verdieping bezet" aangeeft. Hoe je zo'n sensor instelt, lees je in het artikel over de Aqara FP300.

Waarschuwen voordat het uitgaat

Gaat het licht uit omdat de hele verdieping leeg lijkt, geef dan eerst een signaal: dim of knipper één lamp en wacht 30 seconden. Beweegt er iemand, dan wordt het uitzetten afgebroken.

- alias: Begane grond leeg
  mode: restart
  triggers:
    - trigger: state
      entity_id: binary_sensor.begane_grond_bezet
      to: 'off'
      for: '00:10:00'
  actions:
    - action: scene.turn_on
      target:
        entity_id: scene.woonkamer_gedimd
      data:
        transition: 0.4
    - wait_for_trigger:
        - trigger: state
          entity_id: binary_sensor.begane_grond_bezet
          to: 'on'
      timeout: '00:00:30'
    - if: "{{ wait.trigger is none }}"
      then:
        - action: light.turn_off
          target:
            floor_id: begane_grond
          data:
            transition: 0.4

Media niet zomaar uitzetten

Licht uit is één ding. De tv, mediaspeler en soundbar uitzetten gaat verder:

• Zet media nooit aan op beweging, alleen uit.
• Speelt er iets of staat iets op pauze, gebruik dan een langere time-out (bijvoorbeeld 30 minuten). Een toiletbezoek mag de film niet stoppen.
• Zet de soundbar alleen op pauze als hij tv-geluid speelt, niet als hij gegroepeerd muziek of radio speelt.

Nachtmodus

In nachtmodus doet beweging het licht gedimd aan, niet op volle sterkte. Zo vind je 's nachts de keuken zonder verblind te worden.

Veelgestelde vragen

Waarom niet gewoon een langere time-out? Een lange time-out laat het licht ook branden als de hele verdieping echt leeg is. Door per zone te dimmen en pas uit te schakelen als alles leeg is, combineer je snelle reactie met zuinigheid.

Werkt dit ook met gewone bewegingssensoren? Ja, maar dan met langere time-outs per zone. Bewegingssensoren zien je niet als je stil zit. Gebruik ze voor doorloopruimtes zoals keuken en toilet, en aanwezigheidssensoren voor zitplekken.

Hoe stel ik de lichtniveaus in? Leg ze vast in scènes per zone ("Standaard" en "Gedimd") en laat de automatisering alleen die scènes activeren. Dan pas je niveaus op één plek aan. Gebruik daarbij één vaste overgangstijd, zodat dimmen rustig verloopt.